Назарбоев Зардуштга қариндошми?

Майли, бошлаб қўйдим энди, мен ҳам хайпни давом эттирай.

Қозоқларда уруғчилик тизими бугунги кунга қадар яхши сақланиб қолган. Уруғ мансубияти қиз олиш-беришдагина эмас, балки давлат мансабларини эгаллашда ҳам муҳим ўрин тутади. Айни пайтда ҳокимият тепасида Катта жуз (уйшунлар) вакиллари. Шу билан бирга, Ўрта жузнинг найман уруғи яхши позицияларни эгаллаган.

Иерархиянинг охирида эса Кичик жуз (олчинлар) туради. Асосий нефть манбалари уларнинг зонасида (Манғишлоқ ва Отров вилоятлари), шунга қарамай, бойликлар, асосан, Катта жуз қўлида. Бунинг натижасида 2011 йили Жанаозен воқеалари рўй берганди.

Назарбоев эса Катта жузнинг шапрашти (чапрачти) уруғидан. Қабилавий иерархияда бу уруғ энг қуйида туришига қарамай, Назарбоев даврида анчайин кўтарилиб олган. Ўз вақтида сарой тарихчилари Элбошига пахта қўйиш мақсадида уруғ тарихини ўрганиб, унинг келиб чиқишини олис минг йилликларга боғлаб ташлаган эди (пахта қўйиш Қозоғистонда ҳам бор).

Масалан, ўз вақтида бир қозоқ тарихчиси зардуштийлик дини асосчиси Зардушт (Заратуштра) шапрашти уруғидан келиб чиққани ҳақидаги “гениал” фикрни олиб чиққан эди. Заратуштра исмининг қозоқча талқинини келтирсам, менимча, кулгидан йиқилиб қоласизлар: Жаратушы, яъни Яратувчи.

Мана шунақа гаплар. Энди у доруломон даврлар ўтди-кетди, Зардуштни ҳам тинч қўйишса керак.

Эльдар Асанов,
Телеграмдаги «Асанов формати» блогери