Муҳаммад Солиҳ: Тозаланган майдонда янги диктатор тахт қурмасин!

Таниқли ўзбек шоири, сиёсий диссидент, «Эрк» демократик партияси лидери 69 ёшли Муҳаммад Солиҳ 1 март куни Ўзбекистон ҳокимият тизимларидаги сўнгги ўзгаришлар юзасидан «Элтуз» нашри мухбирига эксклюзив интервью берди.

Муҳаммад Солиҳ, жумладан, ҳукуматдаги бир қанча йирик амалдорларнинг ишдан олиниши ва қамоқларга ташланаётганига муносабат билдирди.

«Бугунги тозаланаётган майдонни янги авторитар режим учун ҳам, халқнинг озодлиги, ҳуррияти ва демократия учун ҳам қўллаш мумкин», деди ўз интервьюсида Муҳаммад Солиҳ.

У, шунингдек, «Элтуз» мухбирининг мамлакат ташқи ва ички сиёсати, ундаги мухолифатнинг ўрни ҳақидаги кўплаб саволларига жавоб берди.

Сўнгги шоир ва биринчи сиёсатчи…

Ўз ижодини ўтган асрнинг 70-йилларда бошлаган Муҳаммад Солиҳ шеърлари ғарб авангардизми, сюрреализми ва шарқ фалсафасини уйғунлаштирган, ўз даврида бу хусусият совет танқидчилари ўқига нишон бўлган.

Шунга қарамай, у 20 дан зиёд тўплам чиқарган, Франц Кафка прозаси ва XX аср француз шоирлари асарларини ўзбекчага ўгирган улуғ ўзбек адибидир. Ўз навбатида, унинг асарлари немис, инглиз, рус, турк, озарбайжон тилларига таржима қилинган.

Ëзувчи Ҳамид Исмоил таъбирига кўра, у Совет Ўзбекистонининг сўнгги шоири ва мустақил Ўзбекистоннинг биринчи сиëсатчисидир.

Олға силжиш ва чекинишлар…

1988 йили Муҳаммад Солиҳ Ўзбекистонда таъсис этилган илк норасмий «Бирлик» халқ ҳаракати асосчиларидан бири бўлди, кейинчалик эса ўз тарафдорлари билан «Эрк» демократик партиясини тузди.

Муҳаммад Солиҳ 1991 йили Ўзбекистондаги президент сайловида Ислом Каримовга рақиб сифатида қатнашди ва расман 12 фоиздан зиёд овоз қозонди.

1993 йили Муҳаммад Солиҳ ҳукумат босимлари ортидан ватанни тарк этишга мажбур бўлди.

Ўзбекистон ҳукумати Солиҳни 1999 йилги 16 февраль портлашлари ташкилотчиларидан бири сифатида айблаб келади.

Бироқ бу айбловлар бўйича судда кўрсатма берган асосий гувоҳ Зайниддин Асқаров уларнинг қийноқлар натижасида олинганини айтиб, Муҳаммад Солиҳнинг портлашларга мутлақо алоқаси йўқлигини билдирган эди.

Видео: https://youtu.be/jW96g5LoLAc

Eltuz.com