Оқдарёдаги тазйиқ: “70 мингдан пилла ол ва топшир!”

Самарқанд вилояти Оқдарё туманидаги фермерларига кўра, ҳоким ва туман ИИБ раҳбарияти уларга қаттиқ босим ўтказмоқда. Ҳар куни йиғилишлар ташкил этилиб, пилла топшириш режасини бажармаганларга таҳдидлар бўлган: Бир килограмм пилла учун 70 минг сўмдан пул топиб, топширишинг керак. Акс ҳолда текширув, жарима, солиқ!

Оқдарё туман ҳокимининг қишлоқ хўжалиги бўйича ўринбосари Обод Шодмонов фермерларга юборган аудио хабарида қуйидагиларни айтган:

Пиллани ўйин қилаётган фермерлар, туманни орқага тортаётган фермерларни Карантин инспекцияси 465 сон қарор бўйича тўлиқ ўрганиб чиқиб, қонуний чора кўрасиз. 465 қарор бўйича туман ҳокимимиз ишчи гуруҳ раҳбари. Далолатномага тўлиқ ишчи гуруҳ аъзоларининг имзоларини қўйдириб, менга эртага кечгача якунлаб олиб келасиз. Қайси фермер бўлишидан қатий назар, ким бўлишидан қатий назар 3 карра солиқ тўласин. Кейин фермернинг аҳволини кўраман!

Иккинчи аудиода эса:

“Пилла режасини бажармаган фермерлар кечқурун график асосида пилла корхонасига келиши шарт! Ҳамма келади!”

“Бу режа ҳужжатда йўқ, қуртлар ўлиб кетди!”

Фермер сўзларига кўра, ҳеч қандай расмий режа ёки шартнома мавжуд эмас. Пиллачилик аслида касаначиларнинг иши, лекин ҳокимият томонидан фермерларга қурт берилиб, мажбурият юклаб қўйилган. Аммо берилган пилла уруғлари сифатсиз бўлиб, туман фермерларининг 80 фоизида қуртлар ўлиб кетган. Фермерлар буни ҳокимият айби деб ҳисоблашмоқда, аммо ҳеч ким буни тан олишни истамаяпти.

“750 кг пилла учун мен 50 миллион сўм тўлашим керак экан. Биз аллақачон ғалла ва пахта учун қарзга ботганмиз. Йиғилишга бормасак, милиция келади, участковый телефон қилади, прокуратурадан ‘жавобгарлик очамиз’ деб таҳдид қилишаётган ҳолатда турибмиз,”

— дейди оқдарёлик фермер.

Пилла етиштириш ва топшириш — бу иқтисодий фаолиятнинг ихтиёрий шакли бўлиши керак. Агар фермерга мажбурият юкланса, у қонунга зид ҳисобланади. Юқоридаги ҳолатлар яна бир бор шуни кўрсатмоқдаки, аксарият ҳокимият ва мутасаддилар томонидан қишлоқ хўжалиги соҳасига мажбурлаш, таҳдид ва тазйиқлар орқали «режа бажартириш» амалиёти сақланиб қолаётгани соҳа ривожига зарар келтиради.