16 mart – Vetnam tarixidagi qonli kun

1968 yili AQSh hukumati Vetnamga 35 mingdan 50 minggacha bo‘lgan askar jo‘natishga qaror qiladi.

16 mart kuni ertalab vetnam jangarilari borligi gumon qilingan Milay qishlog‘iga Amerika vertolyotlari tushirilgan, avtomatlar va granatalar bilan qurollangan harbiylar dalada sholi ekini bilan mashg‘ul tinch aholini o‘ldira boshlashgan, shu zayl 500 ga yaqin odam qirib tashlangan, jumladan, 100 nafar atrofidagi asir ham otilgan edi.

1965 yili boshlangan Vetnam urushi XX asr ikkinchi yarmidagi eng yirik harbiy ziddiyatlarning biri sanaladi, jumladan, bu SSSR va AQSh o‘rtasidagi sovuq urushning avj olishiga sabab bo‘lgan edi.

Urush negizini chuqurroq tahlil qilish uchun 1957 yillarda Janubiy Vetnamda sovetlar g‘arazi ostida boshlangan partizanlik urushlariga nazar tashlash lozim.

Keyinchalik bu urushga sovetlar tarafida turib Xitoy ham qo‘shiladi va urush Shimoliy V'etnamni ham qamraydi.

Sovet hukumati 1965 yili Vetnam Demokratik Respublikasiga keng miqyosda harbiy-texnik yordam yetkazib bera boshlaydi.

SSSR Vazirlar kengashi raisi Aleksey Kosiginning hisob-kitobiga ko‘ra, o‘sha paytda xarajatlar kuniga bir yarim million sovet so‘mini tashkil etgan edi.

AQSh prezidenti Jon Kennedining mojaroni sovet hukumati bilan tinch yo‘l bilan hal qilishga qaratilgan qator urinishlari muvaffaqiyatsizlikka uchragach, 1965 yilning martidan AQSh hukumati keng miqyosda harbiy harakatlar boshlaydi.

SSSRning Vetnamdagi zenitchilari va Amerika aviatsiyasi o‘rtasidagi dastlabki jang 1965 yilning 24 iyulida yuz bergan edi.

Amerika jamoatchiligi va erkin matbuotining faol qarshiligi ta'sirida 1975 yili AQSh hukumati o‘z qo‘shinlarini olib chiqib ketishga qaror bergan, urush Vetnam kommunistlari foydasiga yakunlangan edi.

Eltuz.com